فرم ترجمه شده پرسشنامه اجتناب شناختی (CAQ)
پرسشنامه اجتناب شناختی (CAQ)، ساخته شده توسط سکستون و داگاس در سال 2004، ابزاری معتبر جهت سنجش اجتناب شناختی است. این پرسشنامه شامل 25 سوال است که در قالب پنج خردهمقیاس به شرح زیر دستهبندی شدهاند:
- واپس زنی افکار نگران کننده: سوالات 1، 2، 5، 6، 14
- جانشینی افکار مثبت به جای افکار نگران کننده: سوالات 4، 11، 17، 20، 25
- استفاده از توجهبرگردانی (حواسپرتی) برای قطع روند نگرانی: سوالات 8، 10، 12، 13، 21
- اجتناب از موقعیتها و فعالیتهای فعالساز افکار نگران کننده: سوالات 7، 9، 16، 18، 22
- تغییر تصاویر ذهنی به افکار کلامی: سوالات 3، 15، 19، 23، 24
این پرسشنامه به صورت قلم و کاغذ اجرا شده و هر گویه در مقیاس لیکرت 5 درجهای از کاملاً غلط (1) تا کاملاً درست (5) نمرهگذاری میشود.
شاخصهای روایی و پایایی
روایی این فرم شامل موارد:
- روایی ظاهری
- روایی سازه
- روایی محتوا
- روایی پیشبین
- روایی همزمان
برای مثال، روایی همزمان با ضریب همبستگی 0.48 نسبت به سیاهه فرونشانی فکر خرس سفید گزارش شده است (بساک نژاد و همکاران، 1389).
پایایی فرم به روشهای متعددی بررسی شده است که از جمله آنها عبارتند از:
- اسپیرمن براون
- کودر ریچاردسون
- بازآزمایی
- آلفای کرونباخ
- فرمهای موازی
- تنصیف
به عنوان مثال، ضریب آلفای کرونباخ برای نمره کل اجتناب شناختی برابر 0.91 گزارش شده و ضریب پایایی بازآزمایی طی دو ماه 0.80 میباشد (محمودعلیلو، 1389؛ حمیدپور و همکاران، گزارش نهایی در دست تهیه).
کاربرد و نمرهگذاری
این پرسشنامه با هدف سنجش اجتناب شناختی در حوزههای پژوهشی و بالینی مورد استفاده قرار میگیرد. پس از پاسخگویی به 25 گویه، نمرات هر خردهمقیاس و نمره کلی به دست آمده از مجموع امتیازات نمرهگذاری میشوند.