فرم ترجمه شده پرسشنامه الگوهای ارتباطات خانواده RFCP
این فرم ترجمه شده، نسخهای معتبر از پرسشنامه الگوهای ارتباطات خانواده (Family Communication Patterns Instrument) است که بر اساس نسخه اصلی تهیه شده توسط ریچی و فیتزپاتریک (1990) ارائه گردیده است. این پرسشنامه با ۲۶ گویه شامل دو بعد اصلی جهتگیری گفتوشنود (۱۵ گویه) و جهتگیری همنوایی (۱۱ گویه) طراحی شده است و میزان موافقت یا مخالفت پاسخدهنده را با هر جمله در قالب طیف ۵ درجهای رتبهبندی میکند.
روش اجرای پرسشنامه
این ابزار به صورت قلم و کاغذ و با روش خودسنجی اجرا میشود. پاسخها در دامنه ۰ تا ۴ نمرهدهی میشوند که نمره ۴ نشاندهنده کاملاً موافق و نمره ۰ نمایانگر کاملاً مخالف بودن پاسخدهنده است.
روش نمرهدهی
هر آزمودنی دو نمره کل از این پرسشنامه دریافت میکند که بیانگر میزان ادراک او از الگوهای ارتباطی خانوادهاش در دو جهتگیری گفتوشنود و همنوایی است. نمرات بالاتر هر مقیاس نشاندهنده شدت بیشتر آن بعد در خانواده است.
روایی پرسشنامه
روایی این ابزار با توجه به شاخصهای زیر تأیید شده است:
- روایی ظاهری
- روایی سازه - بررسی همسانی درونی نشان داده که سؤالات مرتبط با هر عامل همبستگی بالایی با نمره کل همان عامل و همچنین با نمره کل پرسشنامه دارند (کورش نیا و لطیفیان، ۱۳۸۶).
- روایی محتوا
- روایی پیشبین
- روایی همزمان - جهتگیری گفتوشنود با مقیاس «توجه» (همبستگی ۰٫۷۴) و جهتگیری همنوایی با مقیاس «حمایت بیش از حد یا کنترل» (همبستگی ۰٫۴۹) همبستگی معنادار دارد (کورش نیا و لطیفیان، ۱۳۸۶).
پایایی پرسشنامه
پایایی این پژوهش با روشهای مختلف زیر مورد ارزیابی قرار گرفته است:
- اسپیرمن-براون، کودر-ریچاردسون، فرمهای موازی، تنصیف (شاخصهای کلی پایایی)
- آلفای کرونباخ - مقدار آلفا برای جهتگیری گفتوشنود ۰٫۸۷ و برای جهتگیری همنوایی ۰٫۸۱ گزارش شده است (کورش نیا، ۱۳۸۵).
- بازآزمایی - ضریب بازآزمایی برای گفتوشنود ۰٫۸۴ و برای همنوایی ۰٫۷۸ میباشد (کورش نیا، ۱۳۸۵).
بنابراین، نتایج نشان میدهد که فرم ترجمه شده این پرسشنامه دارای پایایی و روایی قابل قبول برای سنجش الگوهای ارتباطات خانواده در فرهنگ فارسیزبان است.
کاربرد پرسشنامه
این پرسشنامه به منظور سنجش میزان الگوهای ارتباطات خانواده طراحی شده و در مطالعات روانشناسی خانواده برای بررسی کیفیت ارتباط میان اعضا کاربرد دارد.