معرفی فرم ترجمه شده مقیاس هوشی وکسلر برای کودکان (WISC-R)
این فرم ترجمه شده از مقیاس هوشی وکسلر برای کودکان (WISC-R)، ابزاری قابل اطمینان و پژوهشمحور جهت سنجش هوش کودکان در سنین 4 تا 16 سال و 11 ماه و 30 روز است. این مقیاس که ابتدا در سال 1949 تدوین شده و در سالهای 1974 و 1986 مورد تجدیدنظر قرار گرفته، توسط وکسلر ساخته شده و در انستیتو روانپزشکی تهران (مرکز تحقیقات بهداشت روان) هنجاریابی شده است.
ساختار و روش اجرا
این آزمون شامل 36 سوال است که در قالب 11 خردهآزمون سازماندهی شدهاند. 6 خردهآزمون کلامی عمدتاً بر درک و فهم کلامی تمرکز دارند و 5 خردهآزمون غیرکلامی (عملی) تواناییهای دیداری-فضایی کودکان را میسنجند. همچنین دو خردهآزمون عملی اختیاری تحت عنوان مازها و نمادیابی یا جستجوی نمادها نیز وجود دارد.
نوع اجرای آزمون به صورت فردی انجام میشود و امتیازدهی آن بر اساس سه نمره مختلف هوشبهر است شامل: هوشبهر کلامی، هوشبهر غیرکلامی و هوشبهر کلی. نمرات با توجه به جدول نرمالیزه شده تعیین میگردند.
شاخصهای روایی و پایایی
- روایی محتوا: ماتریس همبستگی بهدست آمده مقادیر داخل آزمون نشاندهنده اعتبار همگرا و واگرا است. همچنین افزایش میانگین عملکرد کودکان با افزایش سن، تأییدی بر روایی محتوایی است (رفعت بخشایش، حکیمه، 1373).
- روایی همزمان: مطالعات متعددی نشاندهنده همبستگی قابل توجه بین هوشبهرهای وکسلر و آزمون ریون رنگی هستند (از 0.43 تا 0.85)، که درجه بالایی از روایی همزمان را نشان میدهد.
- پایایی: ضریب کودر ریچاردسون و آلفای کرونباخ برای مقیاسهای کلامی، غیرکلامی و کلی به ترتیب تا 0.96 گزارش شده است که نشانه همسانی درونی بالای ابزار است (رضویه و شهیم، 1373؛ نجمی، بدرالدین، 1377; زارعی، 1373).
توضیحاتی درباره اعتبار محتوایی
براساس پژوهشهای انجام شده، ماتریس همبستگی به دست آمده نشانگر اعتبار همگرا و واگرا در آزمون میباشد. همچنین مقایسه عملکرد کودکان در سنین مختلف (6 تا 8 سال) حاکی از افزایش معنادار میانگین عملکرد با افزایش سن است که حمایت قویای برای روایی محتوایی این مقیاس محسوب میشود.
منابع و ارجاعات
اطلاعات ارائه شده بر اساس پایاننامههای کارشناسی ارشد روانسنجی دانشگاه علامه طباطبایی و پژوهشهای معتبر زیر است:
- زارعی، طهمورث (1373). هنجاریابی آزمون هوش وکسلر بر روی دانش آموزان 10 ساله شهر تهران.
- رفعت بخشایش، حکیمه (1373). هنجاریابی فرم تجدید نظر شده مقیاس هوشی وکسلر بر روی دانش آموزان 8 ساله شهر تهران.
- رضویه و شهیم (1373). هنجاریابی مقیاس هوشی وکسلر – شیراز.
کلمات کلیدی مرتبط
هوش، سنجش هوش، آزمونهای هوشی، مقیاس هوشی، کودک، Intelligence, Intelligence Tests, Intelligence Assessment, Scale, Child