فرم اصلی - فهرست رفتار کودک (CBCL)
فرم اصلی بخشی از فهرست رفتار کودک CBCL است که توسط آچنباخ (Achenbach) طراحی و در سال 1991 منتشر شده است. این پرسشنامه تحت نظارت انستیتو روانپزشکی تهران (مرکز تحقیقات بهداشت روان) مورد استفاده قرار میگیرد و هدف آن بررسی مشکلات رفتاری کودکان 4 تا 16 و حداکثر 18 سال میباشد.
ویژگیها و ساختار فرم
این فرم شامل 115 سوال است و به صورت مصاحبه ساختاریافته و خودسنجی (Self Report) اجرا میشود. فرمها به سه دسته والدین، معلم و خودسنجی تقسیم میشوند که هر فرم شامل 8 گزاره است. شاخصهای اندازهگیری آن شامل موارد زیر است:
- انزوای اجتماعی
- شکایتهای جسمانی
- اضطراب و افسردگی
- مشکلات اجتماعی
- اختلالات تفکری
- مشکلات توجه
- رفتار بزهکارانه
- رفتار پرخاشگرایانه
روش نمرهدهی و ارزیابی
نتایج آزمون به کمک کامپیوتر، راهنمای نمرهدهی و جداول هنجارشده متناسب با سنین مختلف تحلیل میشوند و امکان ارزیابی دقیق مشکلات رفتاری کودکان فراهم میآید.
روایی و پایایی فرم
| شاخص |
توضیحات |
| روایی همزمان |
ضریب همبستگی فرم CBCL با مقیاس کانرز بین 0.59 تا 0.86 گزارش شده است (Achenbach,TM 1991). |
| پایایی بازآزمایی |
بازآزمایی بعد از 7 روز با 24 پسر و 29 دختر 4 تا 11 ساله، ضریب همبستگی 0.87 برای مقیاس شایستگی اجتماعی و 0.89 برای مشکلات رفتاری نشان داد. |
| پایایی آلفای کرونباخ |
همسانی درونی با آلفای کرونباخ در پسران 0.46 تا 0.93 و دختران 0.54 تا 0.93 گزارش شده است (582 پسر و 619 دختر 4 تا 11 ساله). |
کاربردها
فرم اصلی CBCL ابزاری علمی و استاندارد برای ارزیابی جامع مشکلات رفتاری کودکان است و در تحقیقات و کلینیکهای روانپزشکی کودکان کاربرد فراوان دارد.
منابع
سامانی سیامک و غباری باقر (1376). بررسی پایایی و اعتبار مقیاس رفتاری کودکان CBCL برای دانشآموزان دبستانی شهر شیراز. پنجمین کنگره پژوهشهای روانپزشکی و روانشناسی در ایران، اسفندماه 1376. دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی تهران.