معرفی فرم ترجمه شده آزمون ماتریسهای پیشرونده ریون
فرم ترجمه شده یکی از فرمهای آزمون ماتریسهای پیشرونده ریون است که زیرمجموعهای از این آزمون هوش عمومی (عامل G) را تشکیل میدهد. این فرم به منظور سنجش هوش فردی طراحی شده و مطابق استانداردهای علمی به زبان فارسی ترجمه و تنظیم شده است.
ویژگیهای فرم ترجمه شده
- روایی فرم: دارای روایی همزمان تایید شده است.
- پایایی فرم: از طریق روشهای بازآزمایی، آلفای کرونباخ و تنصیف مورد ارزیابی قرار گرفته و ضریبهای بالا و قابل اتکایی را نشان میدهد.
- شیوه اجرا: آزمون میتواند به صورت فردی یا جمعی اجرا شود.
- روش نمرهگذاری: نمرهدهی مطابق با کلید پرسشنامه انجام شده و پس از مقایسه با جدول هنجار، هوشبهر فرد محاسبه میشود.
شاخصهای اعتبار و پایایی فرم ترجمه شده
| نوع شاخص | توضیح |
|---|---|
| روایی همزمان | آزمون ریون با آزمون بندر گشتالت همبستگی 0.36 تا 0.60 را نشان داده که دلالت بر روایی همزمان دارد. |
| پایایی بازآزمایی | براساس مطالعات مختلف ضریب پایایی بازآزمایی بین 0.69 تا 0.96 گزارش شده است. |
| آلفای کرونباخ | پژوهشها ضریب آلفای کرونباخ بین 0.80 تا 0.93 را تایید کردهاند. |
| پایایی تنصیف | ضریب تنصیف این آزمون در بازه 0.81 تا 0.97 گزارش شده است. |
جزئیات آزمون ماتریسهای پیشرونده ریون
آزمون مادر که فرم ترجمه شده زیرمجموعهای از آن است، توسط ریون طراحی شده و برای نخستین بار نسخه اولیه آن در سال 1938 تهیه و بین سالهای 1947 تا 1962 ویرایش شده است. این آزمون شامل سه فرم است:
- فرم اول (معیار): 60 ماتریس که به 5 گروه 12تایی تقسیم شده است.
- فرم دوم (رنگی): 36 تصویر، بیشتر رنگی.
- فرم سوم (پیشرفته): شامل دو دفترچه برای ارزیابی هوش بزرگسالان درخشان از سن 11 سال به بالا.
هر فرم براساس سطح دشواری طوری طراحی شده که آزمون شونده بتواند توانمندیهای هوشی خود را نشان دهد.
کاربرد فرم ترجمه شده
این فرم ترجمه شده در حوزههای مختلف پژوهشی و آموزشی برای سنجش هوش عمومی و ارزیابی شناختی افراد استفاده میشود. با توجه به طبیعت علمی و متدولوژی دقیق آن، میتواند در مطالعات روانشناسی، آموزشی و همچنین محیطهای تشخیص بالینی به کار گرفته شود.
منابع و مآخذ
- براهنی و همکاران، 1371
- شکرکن و حقیقی، 1373
- نیسی و همکاران، 1385
- چاپاری، 1374
- طاهری، 1372
- افشاری، به نقل از سپاسی و همکاران، 1383
- ابوالفتحی، 1385
این مطالعات نشاندهنده اعتبار و پایایی قوی فرم ترجمه شده بوده که آن را به ابزاری معتبر برای سنجش هوش و شناخت در جمعیتهای ایرانی تبدیل کرده است.