معرفی فرم ترجمه شده مقیاس خودناتوان سازی
این فرم ترجمه شده مربوط به مقیاس خودناتوانسازی است که توسط جونز و رودوالت (Jones & Rhodewalt) در سال 1982 طراحی شده است. این مقیاس برای سنجش گرایش افراد به خودناتوان سازی کاربرد دارد و شامل 23 سوال است که در سه زیرمقیاس خلق منفی، تلاش و عذر تراشی طبقهبندی شدهاند.
نحوه اجرا و نمرهگذاری
اجرای این فرم به صورت قلموکاغذی انجام میشود و پاسخها در مقیاس لیکرت از کاملاً موافق تا کاملاً مخالف، یعنی از 0 تا 5 نمرهگذاری میگردد. جمع نمرههای خلق منفی به همراه نمرههای معکوس تلاش، نشاندهنده خودناتوان سازی رفتاری و جمع نمره خلق منفی به همراه نمره عذر تراشی نشاندهنده خودناتوان سازی ادعایی است (رییسی و همکاران، 1383).
روایی این مقیاس
- روایی ظاهری
- روایی سازه: تحلیل عاملی تاییدی بر روی نمونه 517 نفری انجام شد که نشان داد مدل تک عاملی مقیاس خودناتوان سازی تایید نمیشود. شاخص کفایت نمونهبرداری KMO برابر با 0.77 است (حیدری و همکاران، 1388).
- روایی محتوا
- روایی پیشبین
- روایی همزمان: ضریب همبستگی نمره خودناتوان سازی با نمره عزت نفس برابر با -0.54 است که نشاندهنده روایی توافقی مناسب است (حیدری و همکاران، 1388).
پایایی این مقیاس
- اسپیرمن براون
- کودر ریچاردسون
- آزمون مجدد (بازآزمایی): در مطالعهای بر روی 39 دانشجو با فاصله 15 روزه اجرا شد که پایایی قابل قبول گزارش شده است (حیدری و همکاران، 1388).
- آلفای کرونباخ: مقدار آن برای عوامل بین 0.6 تا 0.72 و برای کل مقیاس 0.77 گزارش شده است. ضریب پایایی برابر با 0.84 است (رییسی و همکاران، 1383؛ حیدری و همکاران، 1388).
- فرمهای موازی
- تنصیف
کاربردها و کلیدواژهها
این مقیاس برای سنجش گرایش به خودناتوان سازی در افراد به کار میرود و منطبق با سه زیرمقیاس خلق منفی، تلاش و عذر تراشی است. از جمله کاربردهای آن میتوان به پژوهشهای روانشناسی شناختی و رفتاری اشاره کرد.
استنادات اصلی
رییسی، فاطمه؛ هاشمی شیخ شبانی، اسماعیل؛ فاتحی زاده، مریم (1383). رابطه خودناتوانسازی تحصیلی دانشآموزان با اهداف تسلط، عملکردگرا و عملکرد گریز دانشآموز، والدین، معلم و کلاس. فصلنامه تازههای علوم شناختی، شماره 23 و 24.
حیدری، محمود؛ خداپناهی، محمدکریم؛ دهقانی، محسن (1388). بررسی ویژگیهای روانسنجی مقیاس خودناتوان سازی. تحقیقات علوم رفتاری، دوره7، شماره2، صفحات 106-97.
Jones EE, Rhodewalt F. Self-Handicapping Scale. Salt Lake City, UT: Department of Psychology, Princeton University and University of Utah; 1982. [Unpublished scale].