معرفی ابزار پیوند والدینی (PBI)
ابزار پیوند والدینی (Parental Bonding Instrument - PBI) یکی از پرسشنامههای معتبر در حوزه روانشناسی تربیتی است که برای سنجش دو بعد کلیدی رفتارهای والدین در رابطه با فرزندان طراحی شده است. این ابزار توسط گوردون پارکر، هیلاری توپلینگ و وال. بی. براون در سال 1979 ارائه شده است و بهویژه برای نوجوانان 16 سال به بالاتر کاربرد دارد.
ساختار پرسشنامه
این پرسشنامه شامل 25 سوال است که حول دو زیرمقیاس اصلی طراحی شدهاند:
- مراقبت یا دلسوزی (12 سوال، دامنه نمرات 36-0)
- حمایت افراطی والدین (13 سوال، دامنه نمرات 39-0)
سوالات به دو صورت مستقیم (13 سوال) و معکوس (12 سوال) نمرهگذاری میشوند. به طور مثال سوالات شماره 1، 5، 6، 11، 12، 17 برای مراقبت و سوالات 8، 9، 10، 13، 19، 20، 23 برای حمایت افراطی به صورت مستقیم ارزیابی میشوند. سوالات دیگر مربوط به هر زیرمقیاس به صورت معکوس نمرهدهی میشوند.
شیوه اجرا و نمرهگذاری
این پرسشنامه به روش قلموکاغذی اجرا میشود و بر اساس مقیاس لیکرت 4 گزینهای طراحی شده که گزینهها به ترتیب از «ابداً این طور نبود=0» تا «بسیار این طور بود=3» امتیازدهی میشوند. در موارد نمرهگذاری معکوس، این مسائل بالعکس امتیاز دریافت میکنند.
در فرم مادر، نمره برش برای مراقبت 27 و حمایت افراطی 13.5، و در فرم پدر، برای مراقبت 24 و حمایت افراطی 12.5 تعیین شده است (میرزا نصرالله شیرازی، 1389).
نمرات بالا در حمایت افراطی و نمرات پایین در مراقبت میتوانند نشان دهنده پیوندهای مشکلدار بین والد و فرزند باشند (میر و گیلینگز، 2004).
کاربردها
ابزار پیوند والدینی برای سنجش الگوي تربیتی والدین، ارزیابی مراقبت و دلسوزی و همچنین حمایت افراطی در رفتارهای والدین و ادراک فرد از این رفتارها کاربرد دارد و در مطالعات روانشناسی بالینی و پژوهشهای خانواده بسیار مورد استفاده قرار میگیرد.
منابع و مراجع علمی
- Meyer C, Gillings K. Parental bonding and bulimic psychopathology: The mediating role of mistrust/abuse beliefs. Int J Eat Disord 2004;35(2):229-33.
- Parker G, Tupling H, Brown LB. The parental bonding instrument. Br J Med Psychol 1979;52:1-10.
