معرفی مقیاس رفتار انطباقی واینلند (VABS)
مقیاس رفتار انطباقی واینلند یکی از ابزارهای معتبر برای ارزیابی کفایت شخصی و اجتماعی افراد از بدو تولد تا بزرگسالی است. این مقیاس توسط دال در سال 1965 توسعه داده شده و توسط مرکز تحقیقات علوم رفتاری دانشگاه علوم پزشکی اصفهان ارائه شده است.
ساختار و فرم‌های مقیاس
این مقیاس دارای 3 فرم متنوع است که هر یک به صورتی ویژه رفتار فرد را می‌سنجند:
- فرم زمینه‌یابی: شامل 297 سوال و پوشش‌دهنده حوزه‌های مختلف رفتاری است.
- فرم گسترده: این فرم شامل 577 سوال است که به صورت جامع‌تر به سنجش رفتارها می‌پردازد.
- فرم آموزشگاهی: متشکل از 244 ماده برای کاربردهای آموزشی.
زیرمقیاس‌های فرم زمینه‌یابی
در فرم زمینه‌یابی، رفتارهای فرد در چهار حوزه اصلی ارزیابی می‌شود:
- حوزه ارتباطی
- حوزه مهارت‌های زندگی روزمره
- حوزه اجتماعی‌شدن
- حوزه رفتار ناسازگار
روش اجرای مقیاس
اجرای مقیاس به صورت مصاحبه با فرد سوم یا پاسخگو انجام می‌شود که با رفتارهای آزمودنی آشنایی دارد یا به صورت مصاحبه مستقیم با خود فرد.
روش نمره‌گذاری
نمره‌دهی بر اساس نحوه انجام فعالیت‌ها در چهار قلمرو ارتباطی، مهارت‌های زندگی روزمره، اجتماعی شدن و حرکتی صورت می‌گیرد و به شرح زیر است:
- نمره 2: فعالیت به طور معمول و از روی عادت انجام می‌شود.
- نمره 1: بعضی مواقع یا با موفقیت نسبی انجام می‌شود.
- نمره 0: هرگز انجام نمی‌شود.
- نمره N: بدلیل محدودیت شرایط و محیط بیرونی، فرصت انجام فعالیت وجود ندارد.
- نمره DK: پاسخگو با رفتار آشنا نیست یا مطلع نیست.
نمرات در پاسخنامه‌های مربوط به قلمروهای مختلف یادداشت می‌شوند و تحلیل کلی وضعیت انطباقی فرد به دست می‌آید.
کاربرد مقیاس
این ابزار برای بررسی میزان انطباق اجتماعی و عملکرد فرد در زندگی روزمره در طول دوره زندگی از تولد تا بزرگسالی کاربرد دارد.
واژگان کلیدی مرتبط
Adaptation، Psychological و Social adjustment از مفاهیم کلیدی مرتبط با این مقیاس هستند.
