سنجش حسادت با تکیه بر منابع اسلامی
آزمون سنجش حسادت با هدف اندازهگیری میزان حسادت در افراد طراحی شده است. این پرسشنامه توسط ابوالقاسم ولی زاده در سال 1389 تدوین شده و مشتمل بر 40 جمله کوتاه پنج گزینهای میباشد که بر اساس منابع اسلامی تنظیم شده است.
ساختار آزمون
این پرسشنامه دارای سه محور اصلی است که شامل موارد زیر میباشد:
- محور شناختی: شامل 6 ماده از سوالات شماره 6، 21، 24، 25، 36 و 39 با دامنه نمره از 6 تا 30.
- محور عاطفی: شامل 22 ماده از سوالات شماره 4، 5، 9، 10، 11، 12، 13، 14، 15، 16، 17، 19، 22، 27، 29، 30، 31، 32، 33، 35، 37 و 38 با دامنه نمره از 22 تا 110.
- محور رفتاری: شامل 12 ماده از سوالات شماره 1، 2، 3، 7، 8، 18، 20، 23، 26، 28، 34 و 40 با دامنه نمره از 12 تا 60.
در تجزیه و تحلیل نهایی، مقیاس سنجش حسادت به دو مقوله کلی یعنی شناختی-عاطفی (E1) و رفتاری (E2) تقسیم شده است.
روش اجرا و نمرهگذاری
این آزمون با روش قلم و کاغذی اجرا میشود. هر جمله دارای پنج گزینه با ارزش نمرهای به شرح زیر است:
- کاملاً موافق: 5
- تا حدودی موافق: 4
- نه موافق، نه مخالف: 3
- تا حدودی مخالف: 2
- کاملاً مخالف: 1
مجموع نمرات از حداقل 40 تا حداکثر 200 متغیر است. نمره 120 به عنوان میانگین مقیاس در نظر گرفته میشود؛ بنابراین نمرات بالاتر از 120 نشاندهنده حسادت بیشتر و نمرات پایینتر بیانگر حسادت کمتر است.
ویژگیهای خاص آزمون
- در پایان آزمون، یک سوال مربوط به میزان صداقت پاسخدهنده مطرح شده است که به عنوان معیاری برای بررسی صحت پاسخها عمل میکند.
- برای پیشگیری از سوگیریهای پاسخدهی، هشت ماده معکوس در سوالات شماره 6، 9، 16، 18، 23، 26، 29 و 31 گنجانده شدهاند که نمرهگذاری معکوس دارند.
کاربردهای آزمون
این ابزار به عنوان یک وسيله سنجش حسادت کاربرد دارد و میتواند در تحقیقات روانشناسی مرتبط با احساسات و رفتارهای انسانی، به ویژه در بستر فرهنگی و دینی، مورد استفاده قرار گیرد.
منبع آزمون
ولی زاده، ابوالقاسم و آذربایجانی، مسعود (1389). آزمون اولیه سنجش حسادت با تکیه بر منابع اسلامی. روانشناسی و دین، سال سوم، شماره دوم، صفحات 45-60.
